OKUMAK İÇİN TIKLAYIN
1. SAYI - 2. SAYI - 3. SAYI
|
|
|
Ankara : 02.03.2011
Sayı : 04/1053
T MMOB MİMARLAR ODASI
ŞUBELERİNE
(Genel Dağıtım)
Konu : Fenni Mesuliyet
(TUS), Yapı Denetim ve Şantiye Şefliği uygulamaları hk.
Birimlerimizden Mesleki
Uygulama ve Denetim Komitesi’ne yansıtılan sorunlar nedeniyle, Mimari Fenni
Mesuliyet Hizmetleri, Yapı Denetim ve Şantiye Şefliği hizmetlerinin yürütülmesi
ve mesleki denetim işlemleri ile ilgili olarak açıklama yapılması gereği
doğmuştur.
Üyelerimizce üstlenilen,
Mimari Fenni Mesuliyet Hizmetlerinin yürütülmesi, alan, mesafe, sözleşme vb.
gibi hususlar ile üyelerimizin üzerindeki Fenni Mesuliyet sorumluluğunun
sicillerinden düşülmesi ile ilgili olarak Şube ve Temsilciliklerimizde
gerçekleştirilecek mesleki denetim uygulaması; Şantiye Şefliği üstlenen
üyelerimize sicil durum belgesi düzenlenmesi, alan mesafe kontrolü; 01.01.2011
tarihi itibariyle Yapı Denetim uygulamasının 81 ilde uygulanmasına başlanılması
ile mevcut TUS hizmetlerinin devamı ve buna ilişkin uygulamalar hakkında ekte
belirtilen esaslar doğrultusunda uygulanmanın gerçekleştirilmesi konusunda
gereğinin yapılmasını dilerim.
Saygılarımla,
Necip MUTLU
Genel Sekreter
Ek : Mimari Fenni
Mesuliyet, Şantiye Şefliği Sorumluluğuna İlişkin Mesleki Denetim
Uygulaması
Esasları ve ilgili Bakanlık genelgeleri (14 sayfa)
MİMARİ FENNİ MESULİYET,
ŞANTİYE ŞEFLİĞİ, SORUMLULUĞUNA İLİŞKİN MESLEKİ DENETİM UYGULAMALARI
Bakanlar Kurulu’nun
13.07.2010 tarih, 27640 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2010/624 sayılı kararı
uyarınca, 4708 Sayılı Yapı Denetim Hakkında Kanun, 01.Ocak.2011 tarihi
itibariyle 81 ilde uygulanmaya başlanmıştır.
Bu tarihten itibaren, yeni
ruhsat alacak olan yapıların denetimi 4708 Sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanuna
göre gerçekleştirilecek ancak, kanunun 2 nci maddesi kapsamındaki; “tek
parselde, bodrum katı dışında en çok iki katlı ve toplam ikiyüz metrekareyi
geçmeyen müstakil yapılar, belediye ve mücavir alan sınırları içinde ve dışında
kalan yerlerde yapılacak yapılar”
ile korunması gerekli kültür ve tabiat varlığı olarak tescil edilmiş yapıların
denetimi, fenni mesuliyet üstlenilerek gerçekleştirilecektir.
Bu tür yapıların fenni
mesuliyetine ilişkin uygulamaları;1. Bölümdeki açıklamalar uyarınca
gerçekleştirilecektir.
4708 Sayılı Kanunun
uygulanmasına başlanılmadan önce, 3194 Sayılı Kanun hükümleri doğrultusunda
ruhsat almış olan; yapımı devam eden, ruhsat yenilenecek olan, ruhsatı hükümsüz
kalan, yapı kullanma izin belgesi alacak olan ve benzeri gibi fenni mesuliyete
ilişkin tereddütlere konu olan yapıların denetimi ise 2. Bölümdeki
açıklamalar uyarınca gerçekleştirilecektir.
Şantiye şefliğine ilişkin
uygulamalar,3. Bölümdeki açıklamalar uyarınca gerçekleştirilecektir.
Planlı Alanlar Tip İmar
Yönetmeliği’nin 57 nci maddesinde;
“Proje müellifliği ve yapım
işlerinin denetimine dair fenni mesuliyet üstlenen mimarların ve mühendislerin,
27/1/1954 tarihli ve 6235 sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği Kanunu
uyarınca, ilgili meslek odasına kayıtlı olmaları, büro tescillerini yaptırıp her
yıl için yenilemeleri gerekir. İdare her proje için, proje müelliflerinin,
fenni mesullerin, şantiye şeflerinin mevzuata aykırı uygulama sebebiyle,
süreli veya süresiz olarak meslekî faaliyet haklarının kısıtlanıp
kısıtlanmadığını belirlemek üzere, ilgili meslek odasınca elektronik ortamda ve
maktu bir bedel karşılığında düzenlenen, işin adının da yazılı olduğu sicil
durum belgesini ister. Haklarında kısıtlama bulunan meslek adamlarına ait
projeler onaylanmaz, fenni mesuliyet üstlenilmesine izin verilemez, yapı ruhsatı
düzenlenemez. Yapım işlerinde yapı müteahhidi, taşeron ve şantiye şefi olarak
görev alanlar aynı zamanda fenni mesul olarak görev üstlenemezler.”
hükmü;
Yapı Denetimi Uygulama
Yönetmeliğinin, yapı denetim kuruluşlarının görev ve sorumluluklarını belirleyen
5 nci maddesi (b) fıkrasında;
“Proje ve uygulama
denetçisi mimar ve mühendisler aracılığıyla, proje müelliflerince hazırlanan
uygulama projelerinin ve hesaplarının, mühendislik ve mimarlık proje düzenleme
esasları, imar planı, ilgili idarenin imar yönetmelikleri ile yürürlükte bulunan
diğer yönetmelik, genelge, şartname ve standartlara uygunluğunu kontrol eder,
proje müelliflerinin sicil durum belgesinin olup olmadığını denetler ve sicil
durum belgesi olmayan müellifin durumunu ilgili meslek odasına bildirir.”
hükmü;
Yapı Denetimi Uygulama
Yönetmeliğinin; denetçi, kontrol elemanı ve yardımcı kontrol elemanlarının görev
ve sorumluluklarını belirleyen 6 ncı maddesinde;
“Proje ve uygulama
denetçisi mimar ve mühendisler tarafından, proje müelliflerince hazırlanan
projelerin ihtisas alanlarındaki mevzuata uygunluğu, detay ve hesapların
doğruluğu, ek-3'te gösterilen form-1 ile belirlenmiş asgari kriterlere uygunluğu
ve proje müelliflerinin sicil durum belgelerinin varlığı denetlenir.”
hükmü;
Yapı Denetimi Uygulama
Yönetmeliğinin; proje müelliflerinin görev ve sorumluluklarını belirleyen 7 nci
maddesi 1 nci fıkrasında;
“Proje müellifi, yapı
ruhsatına esas olan uygulama projelerini ve zemin etüdü raporları da dâhil olmak
üzere her türlü etüde dayalı çalışmaları mevzuatına uygun olarak yapmak ya da
yaptırmak ve incelenmek üzere sicil durum belgesi ile birlikte yapı
denetim kuruluşuna vermek ile görevlidir.”;
2 nci fıkrasında; “İlgili meslek odasına üye olmayan veya sicil durum belgesi
bulunmayan proje müellifinin projesi, yapı denetim kuruluşunca incelenmez,
durum ilgili meslek odasına bildirilir.” hükmü yer almaktadır.
Sicil durum belgesi
düzenlenmesi koşulları, Serbest Mimarlık Hizmetlerini Uygulama, Tescil ve
Mesleki Denetim Yönetmeliği’nde tariflenmiştir. Yargı denetiminden de geçen
yönetmelik hükümleri doğrultusunda mesleki denetim uygulaması devam etmekte
olup, birimlerimizce bu konuda tereddüte düşülmemesi gerekmektedir.
1.
FENNİ MESULİYET
1.1.
04.06.2009
tarih, 04/1563 Sayılı Fenni Mesuliyet konulu genelgemiz iptal edilmiştir.
1.2.
Mimari Fenni
Mesuliyet Hizmetleri, esas olarak, 3194 Sayılı İmar Kanun, Planlı Alanlar
Tip İmar Yönetmeliği ile TMMOB Mimarlar Odası Mimari Fenni Mesuliyet
Hizmetleri Şartnamesi hükümleri doğrultusunda yürütülür. Mimarlar Odası
Mesleki Denetim Görevlilerin bu hususta eksiksiz bilgi sahibi olması
gerekmektedir.
1.2.1. Fenni mesuller,
Planlı Alanlar Tip İmar Yönetmeliği’nin 57. maddesinde belirtilen esaslara göre
düzenlenen ruhsat eki projelerin uygulanmasının denetimi için mal sahibi veya
vekili tarafından belirlenirler ve ilgili idareye karşı görevli ve
sorumludurlar.
1.2.2.Fenni Mesuller, yapı
sahibince tespit edilse ve atansa dahi, yapı ruhsatı düzenlenmesi ve onaylanması
ilgili idarece yapılmaktadır. Fenni Mesuliyet, yapım aşamasının kamu adına
denetimi görevidir. Bu hizmetten amaçlanan, yapıların bizzat yerinde, plan
hükümlerine, mevzuata, ruhsat eki projelerine, standartlara ve şartnamelere
uygun olarak yapılmasının denetlenmesi, aykırılığın bulunması halinde, 3194
sayılı İmar Kanununun 28. maddesi uyarınca 6 iş günü içinde yasal işlem yapılmak
üzere ilgili idareye bildirilmesidir. Bu görevin, ticari bir yaklaşımla
değerlendirilmesi mümkün değildir. Anayasa Mahkemesinin 4708 sayılı Kanuna
istinaden açılan davaya ilişkin kararlarında da belirtildiği gibi fenni mesuller
idareye yardımcı olmak üzere atanırlar.
1.2.3.Fenni Mesuller,
denetim sürecinde kamu idarelerine yardımcı olmak üzere tescillenen fen
adamlarıdır. Fenni mesuller öncelikle kamuya, ilgili idareye ve üyesi oldukları
meslek odasına karşı sorumludurlar. Ayrıca yaptıkları sözleşmeler nedeniyle,
yapı sahibine karşı özel hukuk kuralları çerçevesinde sorumlulukları
bulunmaktadır.
Proje ile
ilgili sorumluluk proje müellifine ait olmak üzere yapının fenni mesuliyeti,
konusu, ilgisi ve yapım aşamasına göre mimar, inşaat, makine ve elektrik
mühendisleri tarafından ayrı ayrı yürütülür.
1.2.4.Fenni mesuller
yapının kanuna, plana, yönetmeliklere, ilgili diğer mevzuat hükümlerine, fen,
sanat, sağlık kurallarına, ruhsat eki projelerine, Türk Standartları Enstitüsü
standartlarına, teknik şartnamelere uygun yapılıp yapılmadığını denetlemekle
yükümlüdürler. Bu yükümlülüklerine dair taahhütnameyi ilgili idareye vermek
zorundadır. (Taahhütnamede fenni mesul ile mal sahibi arasında yapılan
sözleşmede belirlenen fenni mesuliyet bitiş süresine ilişkin bilginin yer alması
gerekir. Ayrıca, noter tasdikli imza sirküleri, Bağ-Kur veya sigorta kaydı, her
yıl yenilenecek vergi kayıt belgesi de taahhütname ile birlikte idareye
verilir.)
1.2.5.Fenni Mesuller,
İdareye; kanuna ve mevzuata aykırı uygulama nedeniyle süreli olarak faaliyetleri
kısıtlanan fenni mesullerin bu durumu hakkında bilgilenmek ve yönetmelikle
belirlenen inşaat alanı sınırlamalarının denetimini sağlamak üzere, Mimarlar
Odası tarafından düzenlenen, sicil durumunu ve fenni mesuliyet üstlenilen işin
adı ile fenni mesulün üzerinde bulunan fenni mesuliyete ilişkin inşaat alanını
(m2) belirtir “Sicil Durum Belgesi’ni vermekle yükümlüdürler.
1.3.
Fenni
mesullerin, yapıda aynı zamanda müteahhit, taşeron veya şantiye şefi olarak
görev almaları söz konusu olmayıp, tespit edilenler hakkında cezai işlem
tesis edilmesi zorunludur.
1.4.
Yapı sahibi olan
mimarlar kendi yapılarının fenni mesuliyetini üstlenemezler.
1.5.
Korunması
gerekli kültür ve tabiat varlığı olarak tescil edilmiş yapıların denetimi,
Fenni Mesullerce üstlenilebilir.
1.6.
Tek parselde,
bodrum katı dışında en çok iki katlı ve toplam 200m2’ yi geçmeyen
yapıların denetimi fenni mesuller tarafından üstlenilebilir.
1.6.1.
5205 sayılı Yapı
Denetimi Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 1.maddesinde
belirtilen “toplam 200 m2” ifadesinden, yapının, 3030 sayılı Kanun Kapsamı
Dışında Kalan Belediyeler Tip İmar Yönetmeliğinin 13.07.2000 tarihli ve 2418
sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan Yönetmelikle değişik 16/4 üncü maddesinde
belirtilen Kat Alanı Kat Sayısına (KAKS) (Emsal) esas alanın anlaşılması
gerekmektedir.
1.6.2.
Tadilat ve ilave
ruhsatlarında da ilave edilecek kısımla birlikte mevcut yapının emsale konu
alanının toplam 200 m2’ yi aşmaması gerekmektedir.
1.6.3.
Kat adedi imar
planında ikiden fazla olup da, yönetmelik hükmü uyarınca idari tasarrufla
eksik katlı yapı yapılabilen ve kat ilavesi yapılması mümkün olan
parsellerde yapılacak yapıların denetiminin, 3194 sayılı İmar Kanununun
3üncü maddesi uyarınca 4708 sayılı Kanun kapsamında gerçekleştirilmesi
gerekmektedir.
1.6.4.
5205 sayılı
Kanunda belirtilen “bodrum katı” ifadesinin Tip İmar Yönetmeliği’ nin 16/12
nci maddesinde belirtildiği gibi, zemin katın altındaki katlar olarak
değerlendirilmesi, Yönetmeliğin 35 nci maddesinde belirtilen çatı arası
kullanımının kat sınırlamasına dahil edilmemesi gerekmektedir.
1.6.5.
Plansız Alanlar
İmar Yönetmeliğinin 5 ve 6 ncı bölümleri kapsamında kalan, ruhsata tabi
konut, tarım ve hayvancılık amaçlı yapıların anılan yönetmelikte belirtilen
müştemilatları, toplam alanın dışında değerlendirilmek durumundadır. Ancak
bu yapılardan tarım ve hayvancılık amaçlı ve işletme ruhsatı alınarak
kullanılacak olanların 5205 sayılı Kanunda belirlenen kriterler çerçevesinde
ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir.
1.6.6.
Bir parselde
birden fazla yapı yapılması mümkün ise, yapılacak her yapının, kat adedi ve
emsale konu alanının ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu
yapılardan bir kısmı 5205 sayılı Kanunda söz edilen nitelikleri taşıyor, bir
kısmı taşımıyorsa, ruhsatın parsele düzenlenmesi esas olduğundan, denetimin
4708 sayılı Kanuna göre yürütülmesi gerekmektedir. Yapıda birden fazla
bağımsız bölüm bulunması yapının müstakil yapı olmasını engellememekte
olup, yapılacak değerlendirmede yapıda bulunan bağımsız bölüm sayısının
dikkate alınmaması gerekmektedir.
1.6.7.
Yapı Denetimi
Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’ da belirtilen istisna
sınırı içinde olup da, yapı sahibi tarafından yapı denetim kuruluşlarına
denetlendirilmek istenen yapıların, 4708 sayılı Kanun ve Uygulama
Yönetmeliği kapsamında yapı denetim kuruluşlarınca denetlenmesi mümkündür.
1.7.
Planlı Alanlar
Tip İmar Yönetmeliği’nin 57 nci maddesi uyarınca; Fenni Mesuliyet üstlenen
mimarların, Fenni mesuliyet süresi boyunca Büro Tescil Belgelerinin aktif
olması gereklidir. (Örneğin 2010 yılında, süresi 18 ay olan bir fenni
mesuliyet üstlenen mimarın tescilini, 2011 yılı başında yenilemesi
gereklidir.) Mimarlar Odası’nın ilgili birimince, tescilini yenilememiş
olan Fenni Mesul Mimar’a tescilini yenilemesi için çağrı yapılır; bu çağrıya
rağmen tescilini yenilemeyen mimarın durumu ilgili idareye bildirilir.
1.8.
TMMOB Mimarlar
Odası Serbest Mimarlık Hizmetlerini Uygulama, Tescil ve Mesleki Denetim
Yönetmeliği’nin 13 ncü maddesinde belirlenen istisna koşullardan
yararlanılarak; Mimar kendisi, eşi, annesi, babası, kardeşleri ve çocukları
gerçek kişi olarak, iş sahibi konumunda olduğu durumlarda ve ticari amacı
olmayan kendi kullanımları için yaptıracakları binalarda; bu durumu
belgelemek ve bir defaya mahsus olmak üzere, proje müellifi olabilirler.
Bu durumdaki mimarlar, serbest mimarlık hizmetleri büro tescil belgesi
ve fatura aranmaksızın, mesleki denetim bedeli ödeyerek, mesleki denetim
yaptırabilirler.
Yapının
sahibi olan mimar bu yapıya ilişkin fenni mesuliyet üstlenemez. Ancak yapının
müteahhidi ve /veya Şantiye Şefi olabilirler.
1.9.
Ücretli olarak
çalışan mimarlar, fenni mesuliyet üstlenemezler.
1.10.
TMMOB Mimarlar
Odası Mimarlık Hizmetleri Şartnamesi ve En Az Bedel Tarifesi’nin 14.1 ve
14.2 maddesi uyarınca; Mimari fenni mesuliyet (TUS) iş aşamalarına
ait hizmet bedelleri mimar'a sözleşmede aksine bir hüküm bulunmadıkça
belirlenmiş inşaat süresine bölünerek bulunan eşit aylıklar şeklinde ödenir.
Mimari fenni mesuliyet (TUS) hizmeti karşılığı bedel yapıldığı dönemin
tarifesine göre hesaplanarak ödenir. Bu durumda, yeniden hesaplanan hizmet
bedelinin sözleşmede yazılı bedelle farkı, o dönemde sürdürülen inşaat
süresine bölünerek bulunacak aylık miktarı bir önceki dönemin aylık bedeline
ilave edilir. Mimarlar Odası’nın ilgili birimi, Fenni Mesuliyet ile sözleşme
ve fatura kontrolünü bu hükümler çerçevesinde gerçekleştirir.
1.11.
Ruhsat yenileme,
iskân başvurusu, kat mülkiyeti başvurusu vb. konulara ilişkin Fenni
Mesuliyet üstlenmek için yapılan başvurularda; sözleşme ekinde yer alan
belgelere ek olarak, yapının tamamlanmışlık düzeyini gösteren tespit
tutanağı da kontrol edilir. Bu tutanakta belirtilen yapının tamamlanma
düzeyi ile sözleşmede belirtilen inşaat sürelerinin; TMMOB Mimarlar Odası
Mimari Fenni Mesuliyet (TUS) Hizmetleri Şartnamesi’nde belirtilen asgari
sürelere uygunluğu kontrol edilerek, fatura denetimi TMMOB Mimarlar Odası
Mimarlık Hizmetleri Şartnamesi ve En Az Bedel Tarifesi’nin 14 ncü maddesinde
belirtilen koşullara uygun olarak yapılır.
1.12.
Mimarlar Odası
birimleri; fenni mesuliyete ilişkin yapı inşaat alanı sınırlamasının
kontrolünü, idarelerce birer örneği gönderilen ve kayıtlarına giren yapı
ruhsatı ile bu ruhsata istinaden düzenlenen yapı kullanma izin belgelerini
veya fenni mesul sözleşmelerini veya istifa dilekçelerini dikkate alarak
yerine getirirler. Bu hususta;
1.12.1.
Fenni mesuller,
sözleşme sürelerini Yapı Ruhsatına işlettirmelidirler.
1.12.2.
Mimarlar Odası
birimleri, Fenni Mesuliyet üstlenen üyelerinin sicil kayıtlarında yer alan
sorumlulukların düşülmesi aşamasında öncelikle idarelerce düzenlenerek bir
örneği Oda’ya gönderilen Yapı Kullanma İzin Belgeleri’ni dikkate
almalıdırlar.
1.12.3.
Yapının
tamamlanmış olması ve yapı sahibinin kendisine ait yükümlülükleri yerine
getirmeyerek (SSK ilişik kesme, vergi, harç yatırmama vb.) Yapı Kullanma
İzin Belgesinin alınmaması halinde fenni mesullerin mağdur olmaması
bakımından sözleşmelerinde aksine bir hüküm yok ise 3194 Sayılı İmar
Kanununun 28. maddesi kapsamında istifa dilekçesi vererek idarece yapı
yerinde tespit yapılmak ve yapı durdurulmak suretiyle yapıya ilişkin fenni
mesuliyet sorumluluklarını sonlandırabilirler.
1.12.4.
Yapımı devam
eden bir yapıya ait fenni mesuliyetin başka bir mimar tarafından
üstlenilebilmesi için önceki mimarın muvafakatine gerek bulunmamaktadır.
Ancak, her iki mimar tarafından ve yapı sahibi tarafından imzalanacak seviye
tespit tutanağı ile onaylı istifa belgesinin alınması gerekmektedir.
1.12.5.
Fenni
Mesullerin, ilgili İdarece onaylı istifa dilekçesi ve seviye tespit tutanağı
vererek fenni mesuliyet hizmetlerini sonlandırdıkları yapıya ilişkin m2’
ler; Mimarlar Odası’nın ilgili birimince, sicillerinden düşülür.
1.13.
Fenni mesulün,
yapının bulunduğu il sınırları içinde ikamet etmesi esastır. Farklı bir ilde
fenni mesuliyet üstlenilebilmesi için; ilgili idarenin ve Oda biriminin
uygun görmesi, yapı yeri ile fenni mesulün işyeri arasındaki mesafenin en
fazla 200 km. olması gerekir.
1.13.1.
Farklı bir ilde
fenni mesuliyet üstlenilebilmesi için, büro tescil adresi ile yapı yeri
arasında en fazla 200 km olması ve söz konusu ilde bu görevi üstlenebilecek
meslek adamının bulunmaması veya aynı ilde bulunsa dahi 200 km’ den fazla
mesafenin olması veya ilde bulunan fenni mesullerin kotalarını doldurmuş
olması ve diğer nedenlerle ruhsat düzenleyecek ilgili idarelerce
değerlendirme yapılması gerekmektedir.
1.13.2.
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığınca; burada kastedilen mesafe; vergi kayıt ve sigorta kayıt
adresi ile aynı olan büro tescil adresi ile yapı yeri arasındaki mesafe
olarak değerlendirilmektedir.
1.13.3.
Bir şirketin,
vergiye kayıtlı olduğu yer dışında şube açması durumunda; şirketin şube
açıldığına dair ticaret sicil memurluğundan belgelenmesi veya ticaret sicil
gazetesi, Şube açılan yerde ikamet eden diğer, mimar ortak veya ortakların
Mimarlar Odası birimine kayıtlı olması gereklidir.
Bu
durumu belgeleyen mimar ya da mimarlara, Serbest Mimarlık Hizmetlerini Uygulama,
Tescil ve Mesleki Denetim Yönetmeliği’nin 9. maddesinde belirtilen koşulları
yerine getirerek bu belgelerle birlikte kayıtlı olduğu birime başvurması
durumunda büro tescil belgesinde bulunan büro adresinin şube adresi olarak
yazılması kaydıyla Büro Tescil Belgesi düzenlenebilir.
1.14.
Mimari Fenni
mesuller, 30.000 m2'den fazla inşaatın fenni mesuliyetini aynı
anda üstlenemez. Üzerinde başka bir fenni mesuliyet bulunmamak koşulu ile bu
miktarları aşan tek ruhsata bağlı inşaatlarda bu şart aranmaz.
1.15.
Bir parselde
birden fazla yapı bulunması ve toplam inşaat alanının 30.000m2’
nin üstünde olması durumunda; yapı ruhsatlarının parsele düzenlenmesi esas
olması ve ilgili idarece, yapı ruhsatlarının her blok için aynı numara ile
blok adı belirtilerek ayrı ayrı düzenlenmesi gerektiği, 3194 Sayılı İmar
Kanunu uyarınca yapı ruhsat işlemlerinin parsele özgü olduğu göz önüne
alındığında; üzerinde başkaca fenni mesuliyet sorumluluğu bulunmayan mimar
tek parseldeki tüm yapıların fenni mesuliyetini, 30.000m2
sınırına bakılmaksızın üstlenebilir.
1.16.
Fenni mesuller
ve yardımcısı fen adamları yapı ruhsat formunda belirlenenler ile aşağıda
belirtilen yapım aşamalarında yapı yerinde bulunmak ve aşağıda sıralanan
işlerin yapılmış olduğuna ilişkin açıklamaları yapı denetim defterine
işlemek zorundadır.
1.16.1.
Aplikasyon,
1.16.2.
Hafriyat ve zemin hazırlama ve zemin etüdü ve emniyet gerilmesi testlerinin
yapımı,
1.16.3.
Temel inşaatın
tamamlanması ve temel vizesi düzenlenmesi,
1.16.4.
Temel ve çatı
dahil her katın kalıp, demir, beton ve tesisat donanımı,
1.16.5.
Su ve ısı
yalıtım vizesi,
1.16.6.
Malzemenin
kullanımından önce Türk Standartları Enstitüsü standartlarına uygunluğunun
denetimi.
1.16.7.
Tesisat,
elektrik, kanalizasyon vizeleri.
1.17.
3194 Sayılı İmar
Kanunu hükümleri doğrultusunda düzenlenmiş olan yapı ruhsatlarıyla ilgili
olarak fenni mesuliyet görevi almış olan mimarların, denetçi ya da kontrol
elemanı olarak hizmet sözleşmesi düzenleyerek denetim hizmetine başlamış bir
yapı denetim kuruluşunda görev aldıkları tarihten itibaren fenni mesuliyet
görevlerinden ayrılmaları gerekmektedir.
2.
YAPI DENETİMİ
UYGULAMASI
2.1.
4708 Sayılı Yapı
Denetimi Hakkında Kanun’a tabi denetim işlemlerinde öncelikle 4708 Sayılı
Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümlerine uyulması gerekmektedir.
Yapı
Denetim Kanunun uygulanmasına başlanmadan önce inşasına başlanılmış mevcut
yapılardaki uygulamalar, T.C. Bayındırlık ve İskân Bakanlığı Genelgeleri
uyarınca aşağıdaki açıklamalar doğrultusunda gerçekleştirileceğinden;
birimlerimizin bu gibi yapılara ilişkin fenni mesuliyet başvurularını
değerlendirirken bu koşullara dikkat etmeleri gerekmektedir:
2.2.
İmar mevzuatında yapılar açısından kazanılmış hak, yapının ruhsat süresi
içinde yapıldığı kadar kısmıyla sınırlı olup, kalan kısımların
tamamlanabilmesi için yapının tamamı açısından yürürlükteki kanun, plan ve
yönetmeliklere uygunluk koşulu aranmaktadır. Ayrıca imar planları genel
düzenleyici işlemler olduğundan her türlü ruhsat ve yapı kullanma izin
belgesi düzenleme işlemlerinde yürürlükteki plana uygunluk koşulu
aranacağından, TUS başvurularına ait mesleki işlemleri sırasında da
yürürlükteki plan ve mevzuat koşulları açısından değerlendirme yapılması
gerekmektedir.
2.3.
Yapı ruhsatı alındıktan sonra 2 yıl içinde başlamayan ve
ruhsatı yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen yapılar için 4708 sayılı Yapı
Denetim
Kanunu Hükümlerine göre yeniden ruhsat alınması gerekmektedir. (T.C. BİB-YDK
Başkanlığı/20.02.200-7234/ 4 no’lu genelge madde:1; 21.11.2003-11954/ 8
no’lu genelge madde:6B)
Bu tür yapılara ilişkin
yeniden ruhsat düzenleme işlemleri, yürürlükteki plan ve tüm mevzuat hükümleri
dikkate alınarak gerçekleştirileceğinden, bu tür ruhsat yenileme işlemleri
için, üyelerimiz tarafından yapılacak TUS Sicil Durum Belgesi başvuruları
değerlendirilmeyecektir.
2.4.
Beş yıllık yapı
ruhsatı süresi geçmiş ve ruhsatı yenilenmemiş yapılarda yapılmak istenilen
esaslı tadilatlar için yeni ruhsat alınması işlemleri 4708 sayılı Yapı
Denetim Hakkında Kanun Hükümlerine göre gerçekleştirilecektir.
(T.C.
BİB-YDK Başkanlığı/20.02.200-7234/ 4 no’lu genelge madde:3)
Bu tür ruhsat yenileme
işlemleri için, üyelerimiz tarafından yapılacak TUS Sicil Durum Belgesi
başvuruları değerlendirilmeyecektir.
2.5.
Yapı ruhsatı
alındıktan sonra yapımına başlanıp da beş yıl içinde tamamlanamayan, süresi
içinde ruhsat yenilenmeyerek ruhsatsız duruma düşen, plan ve mevzuata uygun
ya da aykırı yapılar için
4708 sayılı Yapı Denetim
Kanunu Hükümlerine göre yeniden ruhsat alınması gerekmektedir. (T.C. BİB-YDK
Başkanlığı/13.04.2006-1493/ 11 no’lu genelge madde:4)
Bu tür yapılara ilişkin
yeniden ruhsat düzenleme işlemleri, yürürlükteki plan ve tüm mevzuat hükümleri
dikkate alınarak gerçekleştirileceğinden, bu tür ruhsat yenileme işlemleri
için, üyelerimiz tarafından yapılacak TUS Sicil Durum Belgesi başvuruları
değerlendirilmeyecektir.
Denetim işlemleri 4708 sayılı kanun ve mevzuatına göre yapılmak durumunda olan
bu tip
yapılarda, ilgili idarelerce durum tespiti yapılarak, imar mevzuatına uygun olup
olmadığı,
uygun değil ise uygun hale getirilip getirilemeyeceği hususunda rapor tanzim
edilir. İlk ruhsat
alındığı tarihteki plan ve mevzuata aykırı yapıldığı tespit edilenler ile ruhsat
süresi dolmasına
rağmen inşai faaliyetleri sürdürülen yapıların sahibine, müteahhidine ve fenni
mesullerine
İmar
Kanunun 42. maddesi uygulanır. Yürürlükteki plana uygun hale gelmesi mümkün
olmadığı kesin olarak anlaşılan yapılar İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca
yıktırılır.
Yapıldığı kadarıyla, yürürlükteki plana uygun olanlar ile plana uygun olmayan
ancak
uygun
hale getirilerek yapı ruhsatı düzenlenmesi mümkün olduğu anlaşılan ruhsatı
hükümsüz
hale
gelmiş yapıların denetim işlemleri 4708 sayılı kanuna göre
gerçekleştirileceğinden parsel
sahibince bir yapı denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi
yapılacaktır.
Yapı denetim kuruluşu gözetiminde, proje müelliflerince; idarece hazırlanan
raporda
dikkate alınarak yapının tüm deney, test ve ilgili tüm mevzuata göre gerekli
tahkiklerinin yapılmasını müteakip, güçlendirme gerekip gerekmediği gerekiyorsa
güçlendirme esaslarına
ilişkin hususlarda belirtilerek ayrıntılı inceleme raporu ve gerekmesi halinde
güçlendirme
projeleri de hazırlanarak yapı denetim kuruluşuna verilecektir.
Bu
projeler, yapı denetim kuruluşu tarafından tüm mevzuat hükümleri, ilgili
standartlar ve şartnamelere uygunluğu açısından incelenip uygun bulunanlar
onaylanmak ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili İdaresine verilecektir.
2.6.
Parselinde
ruhsatsız olarak yapımına başlanılmış olan yapılar için
4708 sayılı Yapı Denetim
Kanunu Hükümlerine göre ruhsat alınması gerekmektedir. (T.C. BİB-YDK
Başkanlığı/13.04.2006-1493/ 11 no’lu genelge madde:1)
Bu tür yapılara ilişkin
yeniden ruhsat düzenleme işlemleri, yürürlükteki plan ve tüm mevzuat hükümleri
dikkate alınarak gerçekleştirileceğinden, bu tür ruhsat yenileme işlemleri
için, üyelerimiz tarafından yapılacak TUS Sicil Durum Belgesi başvuruları
değerlendirilmeyecektir.
Bu tip yapılar, öncelikle 3194
sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca mühürlenir, yapı sahibi hakkında aynı
kanunun 42. maddesi kapsamında işlem tesis edilir.
Bu
yapılardan ruhsat almak üzere başvuruda bulunanlara ilgili idarelerce öncelikle
durum tespiti yapılarak yürürlükteki plan ve tüm mevzuata uygun hale getirilip
getirilemeyeceği
hususunda rapor tanzim edilir. Uygun hale gelmesi mümkün olmadığı kesinleşen
yapılar İmar
Kanununun 32. maddesi uyarınca yıktırılır.
Mevzuata uygun hale getirilmesi mümkün olduğu anlaşılan yapıların denetim
işlemleri
4708
Sayılı Kanun ve mevzuatına göre gerçekleştirileceğinden parsel sahibince bir
yapı
denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır.
Yapı denetim kuruluşu gözetiminde, proje müelliflerince, İdarece hazırlanan
raporda
dikkate alınarak, yapının mevzuata, tüm deney ve testlere göre gerekli
tahkiklerinin
yapılmasını müteakip yapı güvenliğinin belirlenmesi ve güçlendirme gerekip,
gerekmediği, gerekiyorsa güçlendirme esaslarına ilişkin hususlarda belirtilerek
ayrıntılı inceleme raporu ve
gerekmesi halinde güçlendirme projeleri de hazırlanarak yapı denetim kuruluşuna
verilecektir.
Bu
projeler yapı denetimi kuruluşu tarafından yürürlükteki tüm mevzuat hükümleri,
ilgili
standartlar ve şartnamelere uygunluğu açısından incelenip uygun bulunanlar
onaylanmak ve
yapı
ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili idaresine verilecektir.
2.7.
3194 sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin
belgesi olup da, kat ilavesi, taşıyıcı sistemin güçlendirilmesi yapının
bağımsız
bölümlerinin karakterini veya kullanım amacını değiştirme gibi yeniden
ruhsat alınması
gereken işlemlerde; Talebin yürürlükteki plan ve mevzuat hükümleri
kapsamında
karşılanmasının mümkün olduğunun belirlenmesi halinde tamamına yapı kullanma
izin
belgesi düzenlenen yapılara ilişkin tadilat, ilave ve güçlendirmeye yönelik
denetim işlemleri
4708 sayılı Kanun ve mevzuatına göre gerçekleştirileceğinden,
bu tür ruhsat işlemleri
için, üyelerimiz tarafından yapılacak TUS Sicil Durum Belgesi başvuruları
değerlendirilmeyecektir.
(T.C.
BİB-YDK Başkanlığı/21.11.2003-11954/ 8 no’lu genelge madde:8)
Parsel sahibince bir yapı
denetim kuruluşu ile yapı denetim hizmet sözleşmesi yapılacaktır.
Yapı denetim kuruluşunca mevcut yapı ve bu yapıya ilişkin projeler yapıldığı
tarihteki imar planı, ilgili yönetmelikler, standartlar, teknik şartnameler ve
diğer mevzuat hükümleri ile
idarece hazırlanan raporda göz önünde bulundurularak yapının tüm deney, test ve
gerekli
tahkikleri yaptırılacak, ayrıntılı ve gerekçeli ön inceleme raporu
hazırlanacaktır. Ön inceleme raporunun, mevcut yapının, talep edilen kısımlarla
birlikte yürürlükteki deprem koşullarına
(temel, beton, demir ve taşıyıcı duvar testleri) yapı güvenliğine uygunluğuna
ilişkin hükümleri kapsaması zorunludur.
Ön inceleme sonucu, mevcut yapının ve talebin, yürürlükteki plan ve mevzuata
uygun
olduğu anlaşılırsa yapılan deney, test ve tahkik sonuçları, ön inceleme raporu
ile birlikte yürürlükteki imar planı, parselasyon planı, imar yönetmelikleri,
Afet Bölgelerinde Yapılacak
Yapılar Hakkında Yönetmelik, Yangın Yönetmeliği, Elektrik İç Tesisleri
Yönetmeliği,
Otopark Yönetmeliği, Isı Yalıtım Yönetmeliği, ilgili tüm standartlar, teknik
şartnameler ve
diğer mevzuat hükümleri kapsamında güçlendirme gerekip, gerekmediği, gerekiyorsa
güçlendirme esaslarına ilişkin hususlar da belirtilerek yapı denetim kuruluşunca
ayrıntılı
inceleme raporu düzenlenecek ve proje müelliflerine ruhsat eki projeler
hazırlattırılmak üzere
yapı
sahibine verilecektir.
Yapı denetim kuruluşu tarafından, incelenerek uygun görüş verilen yapı
projeleri, tüm
deney, test ve tahkik sonuçları ile inceleme raporları, incelenmek ve yapı
ruhsatı düzenlenmek
üzere
ilgili idaresine verilecektir.
2.8.
3194 Sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı alarak yapımına
başlanılmış ve ruhsat süresi içinde imar planına, mevzuata, ruhsat ve
eklerine
standartlara, teknik şartnamelere uygun yapılarak inşai faaliyeti kalmamış
ve bu husus
ilgili İdarece tespit edilmiş ancak yapı kullanma izin belgesi almayarak
ruhsatsız duruma düşmüş yapıların;
yeniden ruhsat düzenleme işlemi aşağıda belirtildiği
şekilde yapılır.
Bu
yapılar hakkında öncelikle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca işlem
yapılması zorunludur. İlk ruhsat alındığı tarihteki plan ve mevzuat hükümlerine,
ruhsat eki
projelerine uygun yapıların sorumlularına ruhsatın hükümsüz hale gelmiş olması
nedeniyle
veya
yürürlükteki mevzuata göre güçlendirme gerekmesi nedeniyle İmar Kanununun 42.
maddesinin tatbiki mümkün değildir.
Bu yapılara yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi aşamasında; sorumluluğu
yükümlenen
ilgili teknik elemanlarca (TUS) veya yapı denetim kuruluşunca yapı projelerinin
ilgili
yönetmelikler/standartlar, teknik şartnameler ve diğer mevzuat hükümlerine
deprem etkilerine uygunluğu değerlendirilerek yapı güvenliğine, ilişkin rapor
düzenlenir. Bu rapor ilgili idarece incelenerek onaylanır.
Sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca (TUS) veya yapı denetim
kuruluşunun
düzenlediği rapor sonrası, inşai faaliyeti tamamlanmış yapının, zemin etüdü ve
taşıyıcı sistem
testlerinin yapılarak, deprem etkilerine, ilgili mevzuat hükümlerine uygun
olduğu, yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerekmediği
tespit edilir ise, bu yapıya
ilgili mevzuat hükümlerine göre yapının tamamının sorumluluğu, uzmanlık alanına
göre tüm yapı denetim görevlileri tarafından üstlenilmek koşuluyla, yeniden yapı
projeleri onaylanarak ruhsat ve yapı kullanma izin belgesi düzenlenmesi
mümkündür.
İlgili idare ve sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca (TUS) veya yapı
denetim
kuruluşunun düzenlediği rapor sonrası yapılan incelemede, yapıda güçlendirme ve
bu
amaçla yapı projelerinde herhangi bir değişiklik veya düzeltme gerektiği tespit
edilir ise 4708 sayılı kanuna göre yapı denetim sorumluluğu yapı denetim
kuruluşu tarafından üstlenilmek
şartıyla yürürlükteki yönetmeliklerin öngördüğü güvenlik şartlarına uygun olarak
hazırlanan
takviye (güçlendirme) projeleri ruhsat eki olarak ibraz edilerek yeniden yapı
ruhsatı düzenlenir.
Bu
gibi yapılarda; yapı denetim görevi yeniden yapı ruhsatı alınmadan önceki yapı
ruhsatında sorumluluğu üstlenen ilgili teknik elemanlarca (TUS) üstlenilebilir,
aksi takdirde yapı
denetim kuruluşu tarafından 4708 sayılı kanun hükümlerine göre yürütülecektir.
(T.C.
BİB-YDK Başkanlığı/13.04.2006-1493/ 11 no’lu genelge madde:2)
Mimarlar Odası’nın mesleki denetim yapan birimleri, bu gibi yapılara ilişkin TUS
üstlenilmek üzere yapılan başvurularda yukarıdaki koşulları dikkate alarak işlem
yapmalıdır.
2.9.
3194 Sayılı İmar Kanunu hükümlerine göre yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin
belgesi olup ta yapının statik sistemine dokunmadan, taşıyıcı sistemi
etkilemeyen, kullanım amacı değişikliğj hafif malzemeden ara bölme duvar
yapımı, bağımsız bölümler arasındaki veya içindeki taşıyıcı olmayan bölme
duvarların kaldırılması,
bağımsız iki bölüm arasında kapı açılması, ait olduğu piyeste kalmak üzere
pencere
yerlerinin ve ebatlarının değiştirilmesi kapı ebatlarının değiştirilmesi
bağımsız bölüm sayılarının değiştirilmesi
durumlarında kısmi tadilat ruhsatı düzenlenecektir.
Yapı Denetim kuruluşu veya sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik eleman (TUS)
tarafından
mevcut yapı ve bu yapıya ilişkin projeler ilgili yönetmelikler, standartlar,
teknik şartnameler ve diğer mevzuat ve hükümlerine uygunluğu ile ilgili
ayrıntılı ve gerekçeli inceleme raporu
hazırlanacaktır.
İnceleme raporunda, mevcut yapının talep edilen değişikliklerle birlikte deprem
etkilerine,
yapı
ile ilgili genel ilkeler ile mühendisliğe ilişkin teknik kurallara,
standartlara, onaylı
projelerine ve yapı güvenliği açısından uygun olduğu belirtilmelidir.
Yapı denetim kuruluşu veya sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik eleman (TUS)
tarafından,
incelenerek uygun görüş verilen projeler tüm deney test ve tahkik sonuçları ile
inceleme
raporları, incelenmek ve yapı ruhsatı düzenlenmek üzere ilgili İdaresine
verilecektir.
Bu
kapsamdaki tüm binayı ilgilendirmeyen yapının statik sistemine dokunmadan,
taşıyıcı
sistemi etkilemeyen kısmi ruhsat sorumluluğu Yapı Denetim Kuruluşu veya ilgili
sorumluluğu yükümlenen ilgili teknik elemanlarca (TUS) da deruhte edilebilir.
(T.C.
BİB-YDK Başkanlığı/13.04.2006-1493/ 11 no’lu genelge madde:3)
Mimarlar Odası’nın mesleki denetim yapan birimleri, bu gibi yapılara ilişkin TUS
üstlenilmek üzere yapılan başvurularda yukarıdaki koşulları dikkate alarak işlem
yapmalıdır.
3.
ŞANTİYE ŞEFLİĞİ
3194 Sayılı İmar Kanununun
yeniden düzenlenen 28 nci maddesi ile yapım işlerinde şantiye şefliğini
üstlenecek olan teknik elemanların sorumlulukları belirtilmiş olup; Yapı
Denetimi Uygulama Yönetmeliği’nin 9 ncu maddesi ile de yapım işleri yürütülen
şantiyede, mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker diplomasına sahip
olmak üzere bir şantiye şefinin bulundurulması zorunluluğu getirilmiştir.
Planlı Alanlar Tip İmar
Yönetmeliği’nin 57 nci maddesi uyarınca, şantiye şefliğini üstlenecek mimarların
sicil durum belgesi alma zorunluluğu bulunmaktadır.
Yapı Müteahhitlerinin
Kayıtları ile Şantiye Şefleri ve Yetki Belgeli Ustalar Hakkında Yönetmelik
16.Aralık.2010 tarih, 27787 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış ancak
yönetmeliğin 13 nü maddesi uyarınca, yönetmelik 01.01.2012 tarihinde yürürlüğe
girecektir.
TMMOB Mimarlar Odası
tarafından, şantiye şefliğine yönelik şartname hazırlama çalışmasına başlanılmış
olup halen devam etmektedir. Bu konudaki düzenlemeler tamamlanana kadar Odamız
mesleki denetim birimlerince şantiye şefi sicil durum belgesi düzenlenmesinde
uyulacak olan kurallar; 16.06.2008 tarih, 04/1755 sayılı genelgemizde
birimlerimize bildirilmiş ancak oluşan kimi tereddütler nedeniyle aşağıdaki
şekliyle revize edilerek yeniden düzenlenmiştir.
3.1. “Şantiye şefinin
görev ve sorumlulukları:
a)
Gerçek kişiler
ve kooperatifler de dâhil olmak üzere, tüzel kişiler tarafından yaptırılan
her türlü yapı inşası işinin bir yapı müteahhidi tarafından üstlenilmesi
mecburidir. Yapı müteahhidi, şahsen sahip olduğu teknik ve mali kaynakları
kullanarak veya taşeron marifetiyle yapım işini ticari maksatla üstlenen,
yapının plana ve mevzuata, fen, sanat ve sağlık kurallarına, ruhsata ve eki
projelere uygun olarak ve bünyesindeki mimar ve mühendisler ile diğer
uzmanların gözetimi altında inşa edileceğini yapı sahibine ve ilgili idareye
taahhüt eden gerçek veya tüzel kişidir.
b)
Yapım işleri yürütülen şantiyede, mühendis, mimar, teknik öğretmen veya tekniker
diplomasına sahip olmak üzere bir şantiye şefinin bulundurulması mecburidir.
Yapı müteahhidi, inşaatta görevlendireceği şantiye şefi ile asgari hüküm ve
belirlenmiş sözleşmeyi imzalar. Bu sözleşmenin bir sureti yapı denetim
kuruluşuna verilir.
Yapı müteahhidinin şantiye şefliğini üstlenmesi hâlinde, şantiye şefliği için
sözleşme akdedilmesi şartı aranmaz. Yapı sahibi ile yapılan sözleşmede bu husus
belirtilir.
b)
Şantiye şefi;
yapıyı ilgili mevzuat hükümlerine, ruhsata ve eki projelere, proje müellifi
ve fenni mesullerin (4708 sayılı Kanun kapsamındaki illerde denetçi mimar ve
mühendis ile kontrol ve yardımcı kontrol elemanlarının) talimatlarına uygun
olarak inşa ettirmek, yapı denetimi sırasında bizzat hazır bulunarak,
denetimin uygun şartlar altında yapılmasını sağlamak yapı denetleme
defterini (şantiye defterini) şantiyede muhafaza etmek, bu defterin ilgili
bölümünü ve fenni mesul ya da yapı denetim kuruluşunca düzenlenen diğer
tutanak ile belgeleri imzalamakla yükümlüdür.
d) Şantiye şefinin
herhangi bir sebepten dolayı yapı ile ilişiğinin kesilmesi hâlinde, bu durum
yapı müteahhidi tarafından, en geç üç iş günü içinde, fenni mesule / Yapı
Denetim Kuruluşuna ve idareye) bildirilir.
Bunun üzerine fenni
mesul mesulleri / Yapı Denetim Kuruluşu ve yapı müteahhidi tarafından seviye
tespit tutanağı düzenlenerek ilgili idareye ibraz edilir. Yeni bir şantiye şefi
görevlendirilinceye kadar, yapı müteahhidi tarafından inşai faaliyet durdurulur.
e) Yapı müteahhidi ve
onu temsilen görevlendirilen şantiye şefi, yapım işlerindeki kusurlardan dolayı
müteselsilen sorumludur.
f) Yapı müteahhidi veya
onu temsilen görevlendirilen şantiye şefi, inşaatta herhangi bir imalata
başlamadan en az bir gün önce, yapılacak imalatı fenni mesule mesullere / yapı
denetim kuruluşuna haber vermek zorundadır. Aksi takdirde, işin denetimsiz
ilerlemesinden doğabilecek her türlü sorumluluk yapı müteahhidine ve onu
temsilen görevlendirilen şantiye şefine aittir.
g)
Mimarlar
ile
inşaat, makine ve elektrik mühendisleri toplam 30.000 m2; olmak
üzere şantiye şefliği üstlenebilir.
Yapım İşinin tek ruhsata bağlı ve 30.000 m2'nin üzerinde olduğu
durumlarda,
üzerinde başkaca şantiye şefliği görevi
bulunmayan bir mimar yapım işinin tamamı için görev alabilir.
Bir parselde birden fazla blok olması durumunda, yapım işinin alanı 30.000m2
sınırını aşıyorsa, üzerinde başkaca şantiye şefliği olmamak koşuluyla bir mimar
bu yapıların tamamının şantiye şefliğini üstlenebilir.
Bu
durumdaki bir yapıda şantiye şefi olarak görevlendirilecek mimar personel için
toplam m2 sınırı aranmayacak, ancak
söz
konusu personel başkaca şantiye şefliği görevİ üstlenmeyecektir.
h) Serbest olarak çalışmakta olan proje üellifi mimar ve mühendisler müteahhit
ve
şantiye şefi olarak örev üstlenebilirler.
i)
Şantiye şefi, yapı müteahhidinin taahhüttünde bulunan iş miktarının 30.000
m2’den
az olduğu durumda, bir başka müteahhit ile öngörülen toplam 30.000
m2 sınırını geçmemek
kaydıyla sözleşme yapabilir.
Ancak sözleşme yapılan müteahhitlerden herhangi birinin taahhüdü altında bulunan
iş miktarı 30.000 m2 yi
aşıyor ise, bu durumda başka bir müteahhit ile sözleşme yapılmayacaktır.
Şantiye şefliği görevini yürüten personelin sosyal güvenliği konusunda ise
yürürlükte
bulunan mevzuat hükümlerinin Öngördüğü şekilde uygulama yapılmalıdır.
j)
Şantiye şefi sadece bir il sınırları içinde görev yapabilir. İl sınırları,
üyenin ikamet ettiği ve kayıtlı olduğu Oda biriminin il sınırları olarak
değerlendirilir. Şantiye şefi kayıtlı olduğu oda birimi dışında bir ilde görev
yapıyorsa geçici ikamet alarak bunu ilgili oda birimine bildirir.”
3.2. Mimarın yukarıdaki
kurallar çerçevesinde vereceği şantiye şefliği hizmetine ilişkin bağlı olduğu
Oda birimden alacağı sicil durum belgesi aşamasında;
a)
Üyelik aidatını
ödemiş olması,
b)
Türk Mühendis ve
Mimar Odaları Birliği Kanununun 26 ncı maddesi uyarınca verilen Disiplin
cezası nedeniyle mesleki faaliyetini yapmaya engel bir kısıtlılığının
bulunmaması,
c)
Şantiye
şefliğini üstlendiği yapının aynı zamanda fenni mesuliyetini üstlenmemiş
olması,
d)
Şantiye
şefliğini üstlendiği yapının bulunduğu yerde ikamet etmesi,
e) Aynı parsele
ilişkin düzenlenen mimari proje müellifi sicil durum belgesi örneğinin
sunulması,
f) Mimar ve iş sahibi
veya müteahhit arasında imzalanmış, Mimarlar Odasınca hazırlanmış tip asgari
hükümlerini taşıyan sözleşmenin ya da Bakanlıkça yayımlanan örnek sözleşmeye
uygun sözleşmenin sunulması;
Şantiye şefliği
hizmetini yüklenen üyemizin aynı zamanda yapının müteahhidi olması durumunda bu
sözleşme yerine müteahhitlik sözleşmesinin sunulmuş olması ve bu sözleşmede
şantiye şefliğini üstleneceğine dair ibarenin yer alması;
Proje müellifinin
şantiye şefliğini üstlenmesi durumunda, mimarlık hizmetleri sözleşmesinde bu
hususun ve bedelinin belirtilmiş olması;
g) SSK prim bordrosu ve
ya giriş bildirgesinin sunulması; eğer yok ise ruhsat düzenlenmesini takiben söz
konusu evrakların teslim edileceğine dair taahhütnamenin sunulması;
gerekmektedir.
Bu
kontrollerin yapılarak sicil kayıt işleminin tamamlanması sonucunda, 50.00 TL
belge bedeli karşılığında, “şantiye şefi sicil durum belgesi”
düzenlenerek üyeye verilmelidir.
3.3. Şantiye şefinin sicil
kayıtlarında bulunan sorumluluklarının düşülebilmesi için;
Yapı Kullanma İzin
Belgesi ya da;
Yapı Denetim Kuruluşu
Yetkilileri / Fenni Mesullerle birlikte düzenlenmiş ve idarece onaylanmış seviye
tespit tutanağı;
Onaylı istifa
belgesinin verilmiş olması gerekir.
Şantiye şefliği hizmetine
yönelik, Oda yönetmelik ve şartnamelerinde düzenleme yapılana kadar; bu hizmeti
üstlenen üyelerimizin sicil kayıt ve takibinin yapılması işlemleri yukarıda
belirtilen kurallar çerçevesinde yapılacaktır.
Ekler:
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı Denetim 3 No’lu Genelge
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı Denetim 4 No’lu Genelge
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı Denetim 8 No’lu Genelge
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı Denetim 11No’lu Genelge
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı Denetim 11571 sayılı görüş yazısı
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü’nün 07.5.2008 tarih 1315 sayılı
şantiye şefliği hakkında yazısı
-
Bayındırlık ve
İskân Bakanlığı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü’nün 12.6.2008 tarih 1794 sayılı
şantiye şefliği hakkında yazısı
BAYINDIRLIK VE İSKAN
BAKANLIĞI’NIN
YAPI DENETİMİ HAKKINDA
GENELGELERİ - ŞANTİYE ŞEFLİĞİ HAKKINDA YAZILARI
|
|
|
Mimarlar Odası
